Γαλλίδα αστροναύτης δοκιμάζει καινοτόμα στυλ ένδυσης στο Διάστημα: Επιπτώσεις για τη ζωή στη Γη, παρακολουθήστε το βίντεο
Το πείραμα, γνωστό ως EasyMotion-2 και το οποίο παρουσίασε ο Έλληνας επικεφαλής Γιατρός του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), Αδριανός Γολέμης, στοχεύει στο να εξετάσει αν η ηλεκτρομυοδιέγερση (EMS), σε συνδυασμό με τη συστηματική άσκηση, μπορεί να προσφέρει αποτελεσματικότερη προστασία στους μύες από τις δυσμενείς επιπτώσεις που προκαλεί η παρατεταμένη διαβίωση σε συνθήκες μικροβαρύτητας.
Τα αποτελέσματα της έρευνας θα είναι σημαντικά όχι μόνο για τη διαστημική ιατρική και για τις μελλοντικές αποστολές στη Σελήνη και τον Άρη, αλλά και για την αντιμετώπιση ενός πιο «γήινου» ζητήματος: τη διατήρηση της μυϊκής μάζας και λειτουργίας σε ηλικιωμένα άτομα, ανθρώπους με περιορισμένη κινητικότητα και ασθενείς που αναρρώνουν από χειρουργικές επεμβάσεις.
Η απώλεια μυϊκής μάζας στους αστροναύτες
Στη Γη, οι μύες μας διαρκώς ενεργοποιούνται, και η καθημερινή μας δραστηριότητα, όπως το να σηκωνόμαστε από μια καρέκλα ή να περπατούμε, απαιτεί μυϊκή προσπάθεια κατά της βαρύτητας. Στο Διάστημα, όμως, αυτή η συνεχής πίεση απουσιάζει. Η μικροβαρύτητα δεν επιτρέπει στους μύες να καταπονούνται όπως θα έπρεπε, οδηγώντας σε μείωση της μυϊκής μάζας και δύναμης με την πάροδο του χρόνου, καθώς και σε αλλαγές στον νευρομυϊκό έλεγχο.
Γι’ αυτό, η άσκηση είναι ουσιώδες μέρος της καθημερινής ρουτίνας στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, όπου οι αστροναύτες αφιερώνουν περίπου 2,5 ώρες καθημερινά σε προγράμματα εκγύμνασης χρησιμοποιώντας διάφορες συσκευές, όπως διάδρομοι και ειδικός εξοπλισμός. Ωστόσο, η άσκηση μόνη της δεν μπορεί να αντισταθμίσει πλήρως την έλλειψη βαρύτητας.
Η ειδική στολή για μυϊκή ενεργοποίηση
Η ενδιαφέρουσα διάσταση του πειράματος EasyMotion-2 έγκειται στη στολή που φοράει η Sophie Adenot, η οποία διαθέτει ενσωματωμένα ηλεκτρόδια που στέλνουν ήπια ηλεκτρικά ερεθίσματα στο δέρμα. Αυτά τα ερεθίσματα επιφέρουν ελεγχόμενη ενεργοποίηση συγκεκριμένων μυϊκών ομάδων.
Η τεχνολογία της ηλεκτρομυοδιέγερσης δεν είναι καινούργια, καθώς χρησιμοποιείται ήδη στη Γη σε τομείς όπως η αθλητική προπόνηση και αποκατάσταση. Το ερώτημα που απασχολεί τους ερευνητές είναι αν αυτή η μέθοδος μπορεί να προσφέρει επιπλέον οφέλη όταν συνδυάζεται με άσκηση σε συνθήκες μικροβαρύτητας.
Η Sophie Adenot πραγματοποιεί τις ασκήσεις της φορώντας τη στολή ενώ γυμνάζεται στον διάδρομο και στον αντίστοιχο εξοπλισμό αντίστασης του Διαστημικού Σταθμού, εστιάζοντας σε σημαντικές για τη στάση και την κινητοποίηση μυϊκές ομάδες, όπως είναι του αυχένα, της πλάτης, των ώμων και των ποδιών.
Στόχοι και μετρήσεις της επιστημονικής ομάδας
Οι ερευνητές σκοπεύουν να εξετάσουν αν ο συνδυασμός άσκησης και ηλεκτρομυοδιέγερσης μπορεί να διατηρήσει αποτελεσματικότερα τον μυϊκό τόνο, τις μηχανικές ιδιότητες και τη λειτουργική δύναμη των μυών.
Για τον σκοπό αυτό, γίνονται μετρήσεις πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την αποστολή, χρησιμοποιώντας τεχνικές όπως η μυοτονομετρία, η δυναμομετρία, η επιφανειακή ηλεκτρομυογραφία και η μαγνητική τομογραφία. Τα δεδομένα που θα συλλεχθούν θα συγκριθούν με προηγούμενα στοιχεία αστροναυτών που ασχήθηκαν χωρίς την ηλεκτρομυοδιέγερση, προκειμένου να αξιολογηθεί το κατά πόσο η EMS προσφέρει μετρήσιμο όφελος.
Αντίκτυποι για το μέλλον
Εάν αυτή η προσέγγιση αποδειχθεί χρήσιμη, μπορεί να συμβάλει στη μείωση της μυϊκής απώλειας στους αστροναύτες και ενδέχεται να περιορίσει τον χρόνο που χρειάζονται για προπόνηση καθημερινά.
Η σημασία αυτής της έρευνας ενισχύεται από την προοπτική μελλοντικών αποστολών μεγάλης διάρκειας, όπως ένα ταξίδι στον Άρη, όπου οι αστροναύτες θα πρέπει να παραμείνουν σε μικροβαρύτητα για μήνες και να είναι σωματικά προετοιμασμένοι για τις δραστηριότητες τους κατά την άφιξή τους.
Αξιοσημείωτο είναι ότι οι γνώσεις που θα προκύψουν από αυτό το πείραμα θα μπορούσαν επίσης να έχουν εφαρμογή στη Γη, παρέχοντας βοήθεια σε άτομα που δυσκολεύονται να διατηρήσουν τη μυϊκή τους κατάσταση μέσω κλασικής άσκησης, συμπεριλαμβανομένων των ηλικιωμένων και ασθενών που βρίσκονται σε αναρρώση.
Πρέπει να σημειωθεί ότι αυτή τη στιγμή το EasyMotion-2 είναι απλώς μια ερευνητική προσπάθεια και τα αποτελέσματα του πειράματος θα δείξουν αν η ηλεκτρική διέγερση μπορεί πράγματι να προσφέρει διαφοροποιημένα οφέλη.
Έτσι, ένα πείραμα που σχεδιάστηκε για τη διατήρηση της μυϊκής δύναμης των αστροναυτών μακριά από τη Γη μπορεί να προσφέρει σημαντικά δεδομένα για την προστασία της μυϊκής μας κατάστασης σε περιπτώσεις που η ηλικία, η ασθένεια ή η ακινησία ενδέχεται να το δυσκολεύουν.
Πηγή: ygeiamou
Κλέλια Γιαρίμογλου
