Ελλάδα: Το χρέος υπό την εξερεύνηση των οίκων αξιολόγησης – Ξεκίνημα με DBRS στις 4 Σεπτεμβρίου

Η ελληνική οικονομία δείχνει ανθεκτικότητα, με το δημόσιο χρέος σε πτωτική πορεία και τα πρωτογενή πλεονάσματα να ξεπερνούν τις προβλέψεις, καθώς η χώρα ετοιμάζεται για έναν καθοριστικό γύρο αξιολογήσεων για το 2026 από διεθνείς οίκους.

Η διαδικασία αρχίζει την Παρασκευή 4 Σεπτεμβρίου με την DBRS, ακολουθούμενη από Scope Ratings και Moody’s στις 18 Σεπτεμβρίου, ενώ η αξιολόγηση της S&P αναμένεται στις 23 Οκτωβρίου, με την Fitch να ολοκληρώνει τον κύκλο στις 6 Νοεμβρίου.

Το κύριο ζητούμενο αυτή τη φορά δεν είναι η αρκετά τεκμηριωμένη διασφάλιση της επενδυτικής βαθμίδας, αλλά εάν οι οίκοι θα αναγνωρίσουν την ταχύτερη από το αναμενόμενο αποκλιμάκωση του ελληνικού χρέους και την ενδεχόμενη προοπτική για θετικές εξελίξεις στο αξιόχρεο.

Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη στην επενδυτική βαθμίδα από το 2023 και το 2024, με εξαίρεση τη Moody’s, καθώς οι άλλοι οίκοι προχώρησαν σε πρόσθετες αναβαθμίσεις. Στον πρώτο γύρο του 2026, το ελληνικό αξιόχρεο παραμένει στην κατηγορία BBB, με την υπόθεση αναμονής να βασίζεται στην αυξανόμενη γεωπολιτική αβεβαιότητα λόγω του πολέμου στο Ιράν.

Οι επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης

Από τις τελευταία αξιολογήσεις του Μαρτίου, η παγκόσμια οικονομική κατάσταση έχει υποστεί σημαντικές αλλαγές. Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν κλειστά, έξι μήνες μετά την έναρξη των εχθροπραξιών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, προκαλώντας σοβαρές αναταράξεις στις διεθνείς ενεργειακές αγορές.

Η τιμή του Brent έχει φτάσει κοντά στα 90 δολάρια το βαρέλι, από περίπου 60 δολάρια στην αρχή του έτους, με τις τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη να έχουν υπερδιπλασιαστεί φτάνοντας την Πέμπτη τα 68 ευρώ ανά μεγαβατώρα από 26,5 ευρώ.

Παρά την πίεση από την αύξηση του ενεργειακού κόστους και τις πληθωριστικές πιέσεις, η ελληνική οικονομία διατηρεί αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα. Το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2% ετησίως στο πρώτο τρίμηνο, με την επόμενη σημαντική ένδειξη να αναμένεται στις 7 Σεπτεμβρίου από την ΕΛΣΤΑΤ για το δεύτερο τρίμηνο.

Στο δημοσιονομικό παράγοντα, η κατάσταση είναι ακόμη πιο θετική. Στην περίοδο Ιανουαρίου-Ιουλίου καταγράφηκε πρωτογενές πλεόνασμα 5,77 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον προβλεπόμενο στόχο, προσφέροντας έτσι έδαφος για τη μείωση του χρέους ως ποσοστού του ΑΕΠ.

Προγραμματισμένη πρόωρη αποπληρωμή 12,8 δισ. ευρώ

Μια σημαντική πτυχή στις νέες αξιολογήσεις θα είναι και η προαναγγελθείσα πρόωρη αποπληρωμή χρέους που ανέρχεται σε 12,8 δισ. ευρώ, όπως ανέφερε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης.

Η κίνηση αυτή αναμένεται να επιταχύνει την αποκλιμάκωση του χρέους. Σύμφωνα με τον προϋπολογισμό, ο στόχος είναι να μειωθεί στο 138,2% του ΑΕΠ έως το τέλος του 2026, από 145,9% το 2025, και αυτό φαίνεται εφικτό με πολλές ενδείξεις.

Αυτή η εξέλιξη θα έχει και συμβολικό χαρακτήρα, καθώς η Ελλάδα θα ξεπεράσει την Ιταλία στο υψηλότερο ποσοστό δημόσιου χρέους στην Ευρωζώνη.

Η ταχύτητα αποκλιμάκωσης του χρέους είναι ένας από τους καθοριστικούς παράγοντες που εξετάζουν οι οίκοι αξιολόγησης, δημιουργώντας προσδοκίες για θετικές εκτιμήσεις με βάση τις νέες δημοσιονομικές επιδόσεις.

Προβλέψεις της Scope Ratings

Ενδιαφέρουσα είναι η στάση της Scope Ratings, του πρώτου οίκου που αποδέχτηκε την ελληνική επενδυτική βαθμίδα, ο οποίος τον Νοέμβριο του 2025 ανέβασε τις προοπτικές της οικονομίας από σταθερές σε θετικές.

Οι εκτιμήσεις του για το χρέος έχουν γίνει αισθητά πιο αισιόδοξες, καθώς στην αξιολόγηση της 17ης Μαρτίου, προέβλεπε μείωση του χρέους στο 127% του ΑΕΠ το 2030 και στο 120% το 2035.

Μόλις λίγους μήνες αργότερα, σε έκθεση του Ιουνίου, ο οίκος αναθεώρησε την εκτίμηση αυτή δραστικά, προβλέποντας ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος θα υποχωρήσει στο 107% του ΑΕΠ το 2031, επίπεδο πολύ χαμηλότερο από εκείνο της Ιταλίας και κάτω από τους αντίστοιχους δείκτες της Γαλλίας και Βελγίου.

Προβλέψεις της Moody’s

Είναι αξιοσημείωτη η επόμενη εκτίμηση της Moody’s, καθώς οι προηγούμενες εκτιμήσεις της φαίνεται να έχουν ξεπεραστεί από το τρέχον δημοσιονομικό πλαίσιο.

Στην εκτίμηση του Μαρτίου, είχε προαναγγείλει ότι η αποκλιμάκωση του ελληνικού χρέους θα συνεχιστεί με αργούς ρυθμούς, αναμένοντας πως θα διαμορφωθεί στο 140% του ΑΕΠ το 2027.

Ωστόσο, αυτή η εκτίμηση δεν αντανακλά τις τρέχουσες οικονομικές εξελίξεις, ιδιαίτερα λόγω των βελτιωμένων δημοσιονομικών επιδόσεων και των νέων πρόωρων αποπληρωμών.

Η Moody’s έχει αφήσει περιθώριο για πιθανή θετική αναθεώρηση, σημειώνοντας πως θα μπορούσε να προκύψει εάν παρατηρηθούν διαρκείς μειώσεις του χρέους μεγαλύτερες από τις αρχικές προσδοκίες.

DBRS: Ξεκινά ο αξιολογητικός κύκλος

Πρώτη θα αποκαλύψει τις προθέσεις της η DBRS. Στην αξιολόγηση του Μαρτίου είχε υπογραμμίσει ότι οι θετικές οικονομικές και δημοσιονομικές συνθήκες αναμένονται να συνεχιστούν και το 2026, προειδοποιώντας ταυτόχρονα για πιθανές κινδύνους από τυχόν κλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων.

Ο οίκος είχε καθορίσει τις προϋποθέσεις για μια νέα αναβάθμιση: το δημόσιο χρέος πρέπει να μειώνεται σύμφωνα με τις προσδοκίες στα επόμενα χρόνια και ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ να παραμένει σε σταθερή καθοδική πορεία με μέσο όρο, υποστηριζόμενος από ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις.

Fitch: Νέες προκλήσεις στη δημοσιονομική πολιτική

Η πρόσφατη δήλωση της Fitch ήταν επίσης ενδεικτική, αναγνωρίζοντας ότι η ταχεία αποκλιμάκωση του ελληνικού δημόσιου χρέους αποτελεί τον κύριο παράγοντα πίσω από τις τρεις αναβαθμίσεις της Ελλάδας από το 2021.

Η ελληνική οικονομία παρουσίασε ανάπτυξη περίπου 22% στην περίοδο 2021-2025, συγκριτικά με γύρω στο 13,5% στην ΕΕ. Ωστόσο, η Fitch επισημαίνει ότι η δημοσιονομική πολιτική είναι αυτή που τελικά καθορίζει την ταχύτητα της μείωσης του χρέους.

Ωστόσο, υπάρχουν προειδοποιήσεις για πιθανές δυσκολίες από παράγοντες που έχουν ήδη επηρεάσει την ελληνική ανάπτυξη. Η ανάκαμψη του τουρισμού έχει σχεδόν ολοκληρωθεί, οι εισροές από το Ταμείο Ανάκαμψης θα κορυφωθούν το 2026, ενώ έχει παρέλθει η περίοδος του αρνητικού πραγματικού κόστους χρηματοδότησης.

Κατά συνέπεια, οι πρωτογενείς πλεονάζοντες θα χρειαστεί να αναλάβουν μεγαλύτερο φορτίο για να συνεχιστεί η αποκλιμάκωση του χρέους, ενώ η διατήρηση τους στα υψηλά επίπεδα αναμένεται να γίνει coraz πιο δύσκολη λόγω δημογραφικών αλλαγών και αύξησης των αμυντικών δαπανών.

Έτσι, ο δεύτερος γύρος των αξιολογήσεων αρχίζει με την Ελλάδα να έχει πιο ισχυρά δημοσιονομικά θεμέλια απ’ ότι η προηγούμενη αξιολόγηση. Η κρίσιμη ερώτηση τώρα είναι αν η ταχύτερη μείωση του χρέους θα μεταφραστεί σε θετικές αξιολογήσεις για το ελληνικό αξιόχρεο.

Διαβάστε επίσης

45 ξενοδοχεία βγαίνουν στο σφυρί: Από τη Χαλκιδική και την Κέρκυρα έως την Κρήτη – Ποιες οι τιμές τους

Επιστροφή ενοικίου: Οι ημερομηνίες-κλειδιά για τις πληρωμές και ποιοι θα πάρουν δύο ενοίκια

Ξένοι millionaires μετακομίζουν στην Αθηναϊκή Ριβιέρα και αγοράζουν σπίτια των 3 εκατ.

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ