Κρέον Μπάτλερ (Chatham House) στο newmoney: Η ανάγκη εγρήγορσης για το δημόσιο χρέος είναι επιτακτική.

Η Ευρώπη σήμερα είναι καλύτερα προετοιμασμένη για να αντιμετωπίσει πιθανά προβλήματα δημόσιου χρέους σε σύγκριση με το παρελθόν, ωστόσο, δεν υπάρχει εγγύηση ότι μια νέα κρίση δεν μπορεί να προκύψει. Αυτή είναι η central θέση του Κρέον Μπάτλερ, διευθυντή του Προγράμματος Παγκόσμιας Οικονομίας και Χρηματοοικονομικών του Chatham House. Σε δηλώσεις του στο newmoney, αναγνώρισε τις θετικές εξελίξεις στην ελληνική οικονομία, αλλά προειδοποίησε ότι η εμπιστοσύνη δεν θα πρέπει να είναι δεδομένη.

«Δεν πιστεύω ότι καμία χώρα έχει την πολυτέλεια να εφησυχάζει σε αυτό το ζήτημα. Επομένως, θεωρώ ότι θα ήταν λάθος να πούμε πως αυτό δεν αποτελεί πρόβλημα για εμάς. Κάθε χώρα πρέπει να παραμένει προσηλωμένη στην ανάγκη διατήρησης της βιωσιμότητας του χρέους της», δήλωσε σχετικά όταν ρωτήθηκε αν η Ελλάδα έχει ξεπεράσει οριστικά την κρίση χρέους.

Η εκτίμηση του Μπάτλερ είναι σημαντική, καθώς διαθέτει εκτενή εμπειρία στην οικονομική πολιτική. Έχει υπηρετήσει ως σύμβουλος του Βρετανού Πρωθυπουργού σε διεθνή οικονομικά θέματα και έχει συμμετάσχει στις συναντήσεις των G7 και G20, ενώ έχει αναλάβει ανώτερες θέσεις στην Τράπεζα της Αγγλίας και στο βρετανικό υπουργείο Οικονομικών.

### Ενδεχόμενο νέας κρίσης χρέους

Αναφορικά με την πιθανότητα επιστροφής μιας κρίσης χρέους στην Ευρώπη, ο Μπάτλερ τονίζει ότι οι αποφάσεις των κυβερνήσεων και η αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών θεσμών θα κρίνουν την κατάσταση. «Πιστεύω ότι, εφόσον οι αρμόδιες αρχές λάβουν τα απαραίτητα μέτρα, μια κρίση μπορεί ασφαλώς να αποφευχθεί», πρόσθεσε, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη είναι σε καλύτερη θέση σε σχέση με τις προηγούμενες κρίσεις.

«Από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση έχουν γίνει πολλές μεταρρυθμίσεις στην Ευρώπη, όπως η δημιουργία του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και η ενίσχυση της ευθύνης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την εποπτεία του τραπεζικού συστήματος. Παρόλα αυτά, παραμένουν ζητήματα που χρήζουν προσοχής», τόνισε, προσθέτοντας ότι οι νέες αυτές δομές παρέχουν σημαντική προστασία.

Ωστόσο, υπογράμμισε ότι «αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει με οποιονδήποτε τρόπο να εφησυχάζουμε».

Αναφερόμενος στις χώρες που διακυβεύονται περισσότερο, ο Μπάτλερ εστίασε στη Γαλλία, σημειώνοντας ότι «νομίζω ότι οι περισσότεροι θα θεωρούσαν την κατάσταση στη Γαλλία μία από τις πιο κρίσιμες αυτή τη στιγμή», αν και παρατήρησε ότι οι γαλλικές αρχές έχουν την ικανότητα να λάβουν μέτρα αξιοποιώντας τα ευρωπαϊκά εργαλεία.

### Η ελληνική οικονομία και η διεθνής συγκυρία

Ο Μπάτλερ τόνισε ότι η ελληνική οικονομία έχει σημειώσει πρόοδο στη μεταμνημονιακή εποχή. «Πιστεύω ότι έχει τα πάει πολύ καλά στη μεταμνημονιακή περίοδο, με βοήθεια τόσο από την Ε.Ε. όσο και από χαμηλά επιτόκια», δήλωσε, προσθέτοντας ότι «τα πράγματα έχουν πάει καλά μέχρι στιγμής».

Ωστόσο, επεσήμανε την ανάγκη διαρκούς προσοχής: «Δεν πιστεύω ότι καμία χώρα έχει την πολυτέλεια να εφησυχάζει σε αυτό το ζήτημα. Κάθε χώρα πρέπει να επικεντρώνεται στη βιωσιμότητα του χρέους της».

### Πρόκληση της ποσοτικής χαλάρωσης

Ο Μπάτλερ αναφέρθηκε και στην ευρύτερη πρόκληση που δημιουργούν τα υψηλά επιτόκια, τα οποία δεν πλήττουν μόνο το κόστος του νέου δανεισμού, αλλά επηρεάζουν και τα προγράμματα ποσοτικής χαλάρωσης. Αυτή η πολιτική, που περιλάμβανε αγορές κρατικών ομολόγων, βρίσκεται πλέον σε αντίκτυπο λόγω των αυξημένων επιτοκίων.

«Η ποσοτική χαλάρωση περιλάμβανε την αγορά πολλών κρατικών ομολόγων από την Τράπεζα της Αγγλίας. Στην αρχή, η απόδοση αυτών των ομολόγων ήταν υψηλότερη από το κόστος χρηματοδότησης για την αγορά τους. Σήμερα, η κατάσταση έχει αντιστραφεί», επισήμανε.

Από τον Οκτώβριο του 2022, το βρετανικό υπουργείο Οικονομικών έχει υποχρεωθεί να μεταφέρει 110,72 δισ. στερλίνες στην Τράπεζα της Αγγλίας για να καλύψει ζημιές από το πρόγραμμα αγοράς ομολόγων.

«Το συνολικό καθαρό κόστος της ποσοτικής χαλάρωσης μπορεί να είναι ουδέτερο, ωστόσο, οι ταμειακές ροές είναι αρνητικές», κατέληξε.

Η πίεση αναμένεται να συνεχιστεί, με τις εκτιμήσεις να προαναγγέλλουν αυξημένες μεταφορές από το υπουργείο Οικονομικών τα επόμενα χρόνια.

### Ευρωπαϊκή προοπτική

Η κατάσταση στο Ηνωμένο Βασίλειο εγείρει ερωτήματα για τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης. Ο Μπάτλερ ανέφερε ότι αν και δεν γνωρίζει σε βάθος την κατάσταση, η άνοδος των επιτοκίων έχει σαφείς συνέπειες και για τις υπόλοιπες χώρες: «Υποψιάζομαι ότι όλες οι χώρες που εφάρμοσαν ποσοτική χαλάρωση αντιμετωπίζουν αυτήν την κατάσταση».

Αυτές οι προειδοποιήσεις υπογραμμίζουν την ανάγκη για προσεκτική παρακολούθηση και άμεσες δράσεις στις ευρωπαϊκές οικονομίες, καθώς η πίεση από τους μετασχηματισμούς των επιτοκίων ενδέχεται να φέρει στο προσκήνιο νέους κινδύνους.