FT: Η Αθήνα αναδεικνύεται σε προορισμό για τους πλούσιους – Βήματα που πρέπει να λάβει η Ελλάδα για τη διατήρησή τους

Η Αθήνα αναδεικνύεται σε καινούργιο προορισμό για τη παγκόσμια οικονομική ελίτ, καθώς δισεκατομμυριούχοι, διαχειριστές επενδύσεων και ευκατάστατες οικογένειες επιλέγουν την πρωτεύουσα της Ελλάδας για μόνιμη διαμονή και επενδύσεις, πέρα από τις διακοπές. Σύμφωνα με ανακοινώσεις των Financial Times, αυτή η μετάβαση έχει ήδη επηρεάσει την αγορά πολυτελών ακινήτων, ιδίως στην Αθηναϊκή Ριβιέρα, όπου παραδοσιακές κατοικίες αντικαθίστανται από μοντέρνα συγκροτήματα διαμερισμάτων, με τιμές που φτάνουν, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα 30.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Η κίνηση του Κρις Ρόκος, δισεκατομμυριούχου διαχειριστή hedge funds, να μετακομίσει από το Λονδίνο στην Αθήνα και να ιδρύσει εδώ γραφείο, προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση τον Σεπτέμβριο. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους φορολογούμενους στη Βρετανία, πληρώνοντας περίπου 330 εκατ. λίρες σε φόρους την προηγούμενη χρονιά.

Η επιλογή του Ρόκος δεν είναι μοναδική. Η Ελλάδα έχει τα τελευταία χρόνια εντείνει τις προσπάθειές της να προσελκύσει πλούσιους ξένους επενδυτές. Ωστόσο, πλέον στοχεύει και στη μεταφορά επιχειρήσεων και οικογενειών, συμβάλλοντας στην ίδρυση νέων κοινοτήτων και ενίσχυση της τοπικής οικονομίας. Αυτή η στρατηγική επηρεάζει κατακόρυφα την αγορά ακινήτων υψηλής ποιότητας.

Φορολογικά κίνητρα που προσελκύουν πλούσιους στην Ελλάδα

Από το 2020, η Ελλάδα έχει θεσπίσει διάφορα φορολογικά προνόμια για να προσελκύσει νέους κατοίκους. Το καθεστώς non-dom προσφέρει στους δικαιούχους τη δυνατότητα να πληρώνουν ετήσιο φόρο μόλις 100.000 ευρώ για εισοδήματα από το εξωτερικό, εφόσον πληρούν ορισμένες προϋποθέσεις, όπως η επένδυση τουλάχιστον 500.000 ευρώ σε ακίνητα ή επιχειρήσεις.

Αντίστοιχα, οι συνταξιούχοι από το εξωτερικό μπορούν να επωφεληθούν από ενιαίο φορολογικό συντελεστή 7% για 15 χρόνια, ενώ οι εργαζόμενοι και οι επιχειρηματίες που μεταφέρουν τη δραστηριότητά τους στην Ελλάδα μπορούν να απαλλάσσονται από το 50% της φορολογίας επί του εισοδήματος για τα κέρδη τους. Οι διατάξεις αυτές προορίζονται για την ανατροπή του brain drain που έπληξε τη χώρα κατά την οικονομική κρίση.

Ο Σάββας Σαββαΐδης, πρόεδρος της Greece Sotheby’s International Realty, αναφέρει ότι το 2025 σχεδόν το ένα τρίτο των συναλλαγών της εταιρείας προήλθε από αγοραστές του καθεστώτος non-dom, ενώ η πλειονότητα αυτών προέρχεται από Βρετανούς.

Επιπλέον, η ελληνική κυβέρνηση μείωσε τη φορολογία του carried interest από 15% σε 5% για όσους μεταφέρουν την έδρα τους στην Ελλάδα, απαιτώντας ωστόσο ελάχιστες δαπάνες τριών εκατομμυρίων ευρώ ετησίως για να διατηρηθεί η επιχειρηματική παρουσία.

Επιχειρηματικό οικοσύστημα

Η κυβερνητική στρατηγική δεν περιορίζεται στην προσέλκυση ενός ολιγομελούς κύκλου πλουσίων, αλλά αναζητά τη δημιουργία ενός ευρύτερου οικοσυστήματος επαγγελματιών και οικογενειών. Η Βασίλης Καρατζάς, σύμβουλος του υπουργού Οικονομικών, εξηγεί ότι η συνεισφορά αυτής της νέας ελίτ είναι ζωτικής σημασίας για τη δημιουργία μιας επιχειρηματικής νοοτροπίας που μέχρι σήμερα έλειπε στη χώρα.

Η ζήτηση για υπηρεσίες υψηλής ποιότητας στην Ελλάδα είναι σε αύξηση, όπως αποδεικνύει και η Ελίνα Φιλίππου από τη δικηγορική εταιρεία Zepos & Yannopoulos, η οποία έχει διπλασιάσει την ομάδα της τα τελευταία τρία χρόνια, διαχειριζόμενη πολλές αιτήσεις μετεγκατάστασης.

Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι σχεδόν 500 αιτήσεις έχουν υποβληθεί από την εφαρμογή του καθεστώτος non-dom, με τις μισές να προέρχονται από χώρες εκτός της Ευρώπης.

Η Χρύσα Μηλιού, γενική γραμματέας Φορολογικής Πολιτικής, αναφέρεται σε μια «συνεχή ροή ανθρώπων» στη χώρα, επισημαίνοντας τη μεγάλη πρόκληση της δημιουργίας σταθερών δεσμών με την Ελλάδα.

Αθηναϊκή Ριβιέρα: Από παλιά βίλες σε μοντέρνες πολυκατοικίες

Όλο και πιο έντονα γίνεται αισθητή η αλλαγή στα νότια προάστια της Αθήνας. Οι κοινότητες Γλυφάδα, Βούλα και Βουλιαγμένη υφίστανται μετασχηματισμούς, καθώς οι παλιές κατοικίες αντικαθίστανται από σύγχρονες πολυκατοικίες με θέα στη θάλασσα. Η Παυλίνα Μπιλλήρη, έμπειρη μεσίτρια, σχολιάζει: «Ο αστικός χώρος αλλάζει ταχύτατα».

Η Ελένη Παπαδοπούλου, από τη Γλυφάδα, αναφέρει πως η αλλαγή δεν είναι μόνο αισθητή αισθητικά, αλλά βιώνει μια προσωπική απώλεια με την εκτροπή της περιοχής από τους παραδοσιακούς της χαρακτήρες.

Αύξηση των τιμών

Η αγορά ακινήτων έχει περάσει από βαθιά κρίση έως μια εντυπωσιακή αναβίωση. Οι τιμές των διαμερισμάτων υποχώρησαν άνω των 40% από το 2008 έως το 2017, αλλά έχουν ανακάμψει κατά 85% από το 2017, ξεπερνώντας τα προ κρίσης επίπεδα το 2025.

Σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι τιμές συνεχίζουν να αυξάνονται, με τους ξένους επενδυτές να παίζουν πλέον καθοριστικό ρόλο στην αγορά.

Το πρόγραμμα Golden Visa έχει ενισχύσει την ανάπτυξη, αρχικά προσφέροντας άδεια διαμονής με επένδυση 250.000 ευρώ, που αυξήθηκε αργότερα σε 500.000 ευρώ και 800.000 ευρώ σε περιοχές υψηλής ζήτησης. Οι Κινέζοι υπήκοοι τώρα κατέχουν σχεδόν το μισό από το σύνολο των αδειών διαμονής.

Η Αθήνα σε σύγκριση με άλλες πόλεις

Η Αθηναϊκή Ριβιέρα εξακολουθεί να προσφέρει εξαιρετικές τιμές σε σχέση με Παρίσι, Λονδίνο και Μονακό. Οι καινοτομίες σε υποδομές και υπηρεσίες ενισχύουν τη θέση της στην αγορά, με σημαντικούς παράγοντες να προσελκύουν επενδυτές.

Ωστόσο, η έλλειψη διαθέσιμων πολυτελών κατοικιών είναι ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια. Η Μπιλλήρη αναφέρει ότι η προσφορά είναι περιορισμένη, προκαλώντας προκλήσεις για την κάλυψη των αναγκών.

Η προσφορά πολυτελών ακινήτων αγγίζει πλέον τις 30.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με σπάνια αλλά και επίκαιρα παραδείγματα από νέες αναπτύξεις που έχουν προσεγγίσει την υψηλή ζήτηση.

Η αγορά κατοικιών στα νότια προάστια

Στη Γλυφάδα, το Atlantia είναι ένα πολυτελές διώροφο 276 τ.μ. ρετιρέ που κυμαίνεται γύρω από τα 3,4 εκατ. ευρώ. Στη Βουλιαγμένη, το Chrysalis, μια κατοικία 500 τ.μ., πωλείται κοντά στα 6,75 εκατ. ευρώ. Οι ξένοι αγοραστές έρχονται να αποκτήσουν ακίνητα ακόμα και προτού ολοκληρωθούν οι εργασίες τους.

Αναγκαία μεταμόρφωση

Η αναδιάρθρωση του Ελληνικού, που περιλαμβάνει σχέδια για δημιουργία κατοικιών και πολυάριθμους χώρους ψυχαγωγίας, αναμένεται να έχει θετικό αντίκτυπο στην αγορά ακινήτων. Αξιοσημείωτο είναι ότι οι Αμερικανοί και Βρετανοί ξένοι επενδυτές εκδηλώνουν μεγάλο ενδιαφέρον, και οι πωλήσεις από ξένες οντότητες πλέον αγγίζουν το 40%.

Διεθνής εκπαίδευση και νέα αναγκαιότητα

Η αυξανόμενη παρουσία ξένων οικογενειών δημιουργεί νέες ανάγκες στον τομέα της εκπαίδευσης. Ο όμιλος Inspired Education έχει ήδη ανακοινώσει την κατασκευή σχολείου στην περιοχή του Ελληνικού, προκειμένου να καλύψει την ζήτηση που προκύπτει από τις διεθνείς οικογένειες.

Συμπέρασμα

Παρόλο που η Αθήνα δείχνει ελκυστική για τους πλούσιους, η προσφορά και η ποιότητα υποδομών που απαιτούν οι διεθνείς οικογένειες καθορίζουν την ικανότητα της χώρας να τους διατηρήσει μόνιμα. Η Ελλάδα χρειάζεται να βελτιώσει τους τομείς της εκπαίδευσης και των υπηρεσιών για να μπορέσει να κρατήσει μακριά τους μόνιμους κατοίκους που θα εδραιώσουν την οικονομία της.