Εξωδικαστικός μηχανισμός: Νέες δυνατότητες προστασίας στέγης με εναλλακτικά ακίνητα από σήμερα
Από σήμερα τίθεται σε εφαρμογή μια σημαντική νέα δυνατότητα στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, η οποία στοχεύει στη διευκόλυνση των δανειοληπτών. Το νέο αυτό πλαίσιο προσφέρει μειωμένες μηνιαίες δόσεις, μεγαλύτερα “κουρέματα”, καθώς και ευκαιρίες για την προστασία της κύριας κατοικίας. Ιδιαίτερα ευνοϊκή είναι η αλλαγή για τους οφειλέτες που διαθέτουν και άλλα ακίνητα, καθώς μπορούν να διασφαλίσουν τη διαμονή τους στο κύριο σπίτι τους, ενώ εναπομείνασες περιουσίες μπορεί να οδηγηθούν σε πώληση για την αποπληρωμή χρεών.
Η βασική αλλαγή αφορά τον χειρισμό της ακίνητης περιουσίας με στόχο τη διάσωση της κύριας κατοικίας. Στο παρελθόν, η συνολική περιουσία του οφειλέτη επηρέαζε την πρόταση ρύθμισης. Ωστόσο, με το νέο κανονιστικό πλαίσιο, είναι πλέον δυνατός ο διαχωρισμός της κύριας κατοικίας από τα υπόλοιπα ακίνητα, τα οποία μπορούν να εκποιηθούν.
Σειρά αλλαγών αναμένονται και στον υπολογισμό των δόσεων. Οι χρηματοδοτικοί φορείς θα λαμβάνουν υπόψη μόνο την αξία της κύριας κατοικίας, ενώ τα άλλα ακίνητα θα αναφέρονται ως όρος στη σύμβαση αναδιάρθρωσης.
Αυτό σημαίνει ότι για κάποιον οφειλέτη που έχει ένα σπίτι, μια εξοχή και ένα οικόπεδο, η νέα διαδικασία μπορεί να προτείνει λύσεις που αποτρέπουν την εκποίηση της κύριας κατοικίας, προβλέποντας μόνο την πώληση άλλων ακινήτων για την ικανοποίηση απαιτήσεων των πιστωτών.
Το “αντάλλαγμα” της νέας ρύθμισης είναι η προστασία του κύριου σπιτιού, ωστόσο η υπόλοιπη ακίνητη περιουσία δεν έχει την ίδια ασφάλεια. Είναι ουσιώδες να σημειωθεί ότι οι οφειλέτες δεν μπορούν να επιλέγουν μονομερώς ποια ακίνητα θα εκποιήσουν. Με την υποβολή της αίτησης, οι συμμετέχοντες πιστωτές μπορούν να προτείνουν την εκποίηση των υπολοίπων ακινήτων με στόχο την ικανοποίηση των απαιτήσεων τους.
Ο τελευταίος λόγος για την αποδοχή της συμφωνίας ανήκει στον οφειλέτη, ο οποίος έχει τη δυνατότητα να αποδεχθεί ή να απορρίψει οποιαδήποτε αντιπρόταση. Αν αποδεχθεί την αντιπρόταση, οι πωλήσεις των συγκεκριμένων ακινήτων θα αποτελέσουν μέρος της σύμβασης αναδιάρθρωσης.
Με την υπογραφή της σύμβασης και τη τήρηση των όρων της, η προστασία της κύριας κατοικίας ενεργοποιείται αυτόματα. Αυτό σημαίνει ότι οι πιστωτές δεν μπορούν να προχωρήσουν σε αναγκαστικές εκτελέσεις ή άλλες νομικές ενέργειες κατά της κατοικίας.
Η παραβίαση của συμφωνίας οδηγεί σε απώλεια της προστασίας, ενώ οι ρυθμίσεις που είχαν προηγουμένως συμφωνηθεί δεν είναι διαθέσιμες για νέα αίτηση στον Εξωδικαστικό.
Προσοχή απαιτείται και σε περιπτώσεις κατά τις οποίες το σπίτι δεν ανήκει μόνο στον οφειλέτη. Απαιτείται και η συμμετοχή άλλων συνιδιοκτητών για τη δυνατότητα υποβολής αιτήσεων.
Η εκποίηση των υπολοίπων ακινήτων πραγματοποιείται μέσω συγκεκριμένης διαδικασίας, κυρίως από τον χρηματοδοτικό φορέα με τη μεγαλύτερη απαίτηση, ενώ η πώληση γίνεται ηλεκτρονικά. Οι ημερομηνίες εκποίησης είναι αυστηρά καθορισμένες.
Ένα επιπλέον πλεονέκτημα είναι η δυνατότητα για τους οφειλέτες που είχαν αθετήσει προηγούμενες συμφωνίες στον Εξωδικαστικό να υποβάλουν νέα αίτηση εντός έξι μηνών από την ενεργοποίηση της νέας ρύθμισης.
Η νέα αυτή δυνατότητα είναι σημαντική κυρίως για οφειλέτες με περισσότερα από ένα ακίνητα. Ωστόσο, για εκείνους που έχουν μόνο την κύρια κατοικία τους, δεν υπάρχουν άλλα περιουσιακά στοιχεία για ρευστοποίηση, κι επομένως το όφελος είναι περιορισμένο.
Η πλατφόρμα δέχεται πλέον αιτήσεις ακόμα και για μικρότερες οφειλές, με όριο τις €5.000, και προσφέρει τη δυνατότητα έως 240 δόσεις για χρέη προς το Δημόσιο και μέχρι 420 για χρηματοδοτικούς φορείς.
Η αποτελεσματικότητα του Εξωδικαστικού Μηχανισμού είναι σημαντική, με 69.997 επιτυχείς ρυθμίσεις, η οποία αφορά συνολικά οφειλές ύψους 20,56 δισ. ευρώ. Μόνο τον περασμένο Αύγουστο, καταγράφηκαν 1.364 νέες επιτυχείς ρυθμίσεις, με ποσοστό εγκρισιμότητας 71%.
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η συμμετοχή οικονομικά ευάλωτων νοικοκυριών, με 7.855 επιτυχείς ρυθμίσεις για ευάλωτους οφειλέτες και 627 αναστολές πλειστηριασμών.
Συνολικά, οι διαγραφές χρεών μέσω του Εξωδικαστικού έχουν φθάσει τα 6,66 δισ. ευρώ, με διακυμάνσεις αξίας στα “κουρέματα” ανά κατηγορία χρέους.
