Η ένταξη δύο νέων εθνικών θαλάσσιων πάρκων σε ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα συγχρηματοδότησης σηματοδοτεί τη μετάβαση από την ανάπτυξη σχεδίων στην οργανωμένη προετοιμασία για τη λειτουργία τους. Ο Νίκος Παπαθανάσης, αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, έδωσε το πράσινο φως για χρηματοδότηση που ανέρχεται σε 9,78 εκατ. ευρώ για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου και το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου 1 – Νότιες Κυκλάδες, θέτοντας ένα σαφές επιχειρησιακό και οικονομικό πλαίσιο σε μια πρωτοβουλία που μέχρι πρότινος παρέμενε σε επίπεδο θεσμικής προετοιμασίας.
Η απόφαση αυτή εντάσσεται στο πρόγραμμα «Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή 2021-2027» και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης. Ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής είναι ο επικεφαλής φορέας, με ευθύνη να δημιουργήσει τις απαραίτητες δομές, να προμηθευτεί τον εξοπλισμό και να οργανώσει τη διαχείριση των δύο προστατευόμενων περιοχών στην αρχική φάση τους.
Η σημασία του εγχειρήματος υπερβαίνει τη διάθεση χρηματοδότησης. Έρχεται σε μια εποχή όπου η ελληνική κυβέρνηση έχει ξεκαθαρίσει την πρόθεσή της να προχωρήσει στην υλοποίηση των πάρκων, παρόλο που έχει υπάρξει αντίθεση από την τουρκική πλευρά. Η συγχρηματοδότηση της δράσης με ευρωπαϊκούς πόρους προσθέτει μια ακόμη διάσταση στην πορεία προς τη λειτουργία των πάρκων, πριν από την ολοκλήρωση των υπολοίπων απαραίτητων διαδικασιών.
Η απόφαση καθορίζει όχι μόνο τον γενικό προϋπολογισμό αλλά και τους συγκεκριμένους στόχους που πρέπει να επιτευχθούν στο έδαφος και τη θάλασσα για την υλοποίηση των πάρκων. Περιλαμβάνει τις απαραίτητες υποστηρικτικές ενέργειες σε επιστημονικό και διοικητικό επίπεδο, ενώ προβλέπει τη δημιουργία νέων δομών και εξοπλισμού για τη διαφύλαξη της βιοποικιλότητας και του θαλάσσιου περιβάλλοντος.
Στο επίκεντρο της πρωτοβουλίας είναι η ίδρυση τριών παραρτημάτων του ΟΦΥΠΕΚΑ: ένα στα Κύθηρα για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου και δύο στη Μήλο και την Αμοργό για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου 1 – Νότιες Κυκλάδες. Η χρηματοδότηση καλύπτει και τις εξειδικευμένες ανάγκες για τις υποδομές, τη λειτουργία και την προμήθεια του αναγκαίου εξοπλισμού.
Ταυτόχρονα, προγραμματίζεται η πρόσληψη εξωτερικών συνεργατών για τη διοικητική και επιστημονική υποστήριξη, οι οποίοι θα ασχοληθούν με το σχεδιασμό, την παρακολούθηση των δράσεων και άλλες οικονομικές υποχρεώσεις. Η προμήθεια εξειδικευμένου εξοπλισμού για την επιτήρηση των θαλάσσιων περιοχών συμπληρώνει τη στρατηγική αυτή, με στόχο τη συστηματική επιστημονική παρακολούθηση.
Κρίσιμης σημασίας είναι η εφαρμογή προστατευτικών μέτρων. Ο προϋπολογισμός της απόφασης περιλαμβάνει επιλεγμένες δράσεις από εγκεκριμένα σχέδια που απαιτούνται κατά τις πρώτες φάσεις λειτουργίας. Αυτές οι ενέργειες αφορούν κυρίως την περιορισμένη επέμβαση ξενικών ειδών και την αλιευτική δραστηριότητα, τη μείωση της ρύπανσης και την αποκατάσταση ζωτικών οικοτόπων, καθώς και την παρακολούθηση των ειδών και των πιέσεων που υφίστανται.
Επιπλέον, το πρόγραμμα περιλαμβάνει προμήθεια ηλεκτρονικών συσκευών, επιστημονικού εξοπλισμού, εφαρμογών για έξυπνες φορητές συσκευές καθώς και ενημερωτικού υλικού για την αξιολόγηση των δράσεων. Αυτό συνιστά το πρώτο πληρέστερο σύνολο εργαλείων που θα διευκολύνει τη μετάβαση των θαλάσσιων πάρκων από το σχέδιο στην καθημερινή τους διαχείριση.
Ο συνολικός προϋπολογισμός φτάνει τα 9.778.290 ευρώ, καλυπτόμενος πλήρως από δημόσια συγχρηματοδότηση. Από αυτήν, 1,19 εκατ. ευρώ προορίζονται για λιγότερο ανεπτυγμένες περιοχές και 8,59 εκατ. ευρώ για περιοχές της μετάβασης, εστιάζοντας στην προστασία της βιοποικιλότητας.
Το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης εκτείνεται μέχρι το τέλος του 2030, με ημερομηνία έναρξης την 1η Ιουνίου 2026 και ολοκλήρωση την 31η Δεκεμβρίου 2030. Μια σημαντική προθεσμία για τα επιμέρους υποέργα είναι η 1η Μαΐου 2027, που θα πρέπει να έχει αναληφθεί η σχετική υποχρέωση.
Υπενθυμίζεται ότι η απόφαση υπογράφεται από τον Νίκο Παπαθανάση. Ο ΟΦΥΠΕΚΑ υποχρεούται να διασφαλίσει την τήρηση των υποχρεώσεων και του χρονοδιαγράμματος. Σε περίπτωση μεγάλης παρέκκλισης, διατηρείται το δικαίωμα επανεξέτασης ή και ανάκλησης της ένταξης.
Διαβάστε ακόμη