
Λίγες ημέρες πριν από την εκπνοή της προθεσμίας της 11ης Σεπτεμβρίου, η συμμετοχή στη διαδικασία εξαγοράς καταπατημένων ακινήτων του Δημοσίου είναι εξαιρετικά χαμηλή. Παρά την προσφορά εκπτώσεων που φτάνουν το 80% και την δυνατότητα εξόφλησης σε 60 άτοκες δόσεις, οι αριθμοί δείχνουν ότι έχουν υποβληθεί περίπου 12.000 αιτήσεις για 90.000 εκτάσεις, αντιπροσωπεύοντας λιγότερο από το 13%, με πολλές από αυτές τις αιτήσεις να μην έχουν ολοκληρωθεί.
Αυτή η κατάσταση έχει δημιουργήσει προβληματισμό και έχει οδηγήσει σε αιτήματα προς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για νέα παράταση της προθεσμίας, καθώς και για τροποποιήσεις στο υπάρχον πλαίσιο. Ωστόσο, η 11η Σεπτεμβρίου, όπως έχει ορίσει το Υπουργείο, είναι η καταληκτική ημερομηνία χωρίς δυνατότητα νέας παράτασης.
Οι περιορισμοί που ισχύουν, η πληθώρα δικαιολογητικών που απαιτούνται και το εξακολουθητικά υψηλό κόστος εξαγοράς φαίνεται πως αποτρέπουν πολλούς ενδιαφερόμενους από τη διαδικασία. Επιπλέον, αρκετοί ιδιώτες έχουν ήδη δηλώσει τις εκτάσεις τους στο Ελληνικό Κτηματολόγιο, προτιμώντας να διεκδικήσουν δικαστικά την κυριότητά τους αντί να προχωρήσουν στην εξαγορά τους.
Για να μπορέσει κάποιος να ζητήσει εξαγορά, απαιτείται να αποδείξει άμεση κατοχή του ακινήτου για τουλάχιστον 30 χρόνια με τίτλο ή 40 χρόνια χωρίς τίτλο, ενώ το ακίνητο πρέπει επίσης να έχει δηλωθεί στο Ε9 για τουλάχιστον πέντε χρόνια. Το ισχύον πλαίσιο έχει καταργήσει την προϋπόθεση ύπαρξης κτίσματος.
Η ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης γίνεται μέσω Taxisnet, και απαιτείται παράβολο 300 ευρώ, το οποίο μπορεί να συμψηφιστεί με το τίμημα της εξαγοράς ή να επιστραφεί εφόσον η αίτηση απορριφθεί. Ο φάκελος που συνοδεύει την αίτηση περιλαμβάνει αρκετά δικαιολογητικά, όπως τοπογραφικά διαγράμματα, βεβαιώσεις και αντίγραφα φορολογικών εντύπων.
Οι εκπτώσεις στο τίμημα εξαγοράς περιλαμβάνουν 50% για ιδιώτες με δικαστική αναγνώριση της κυριότητας, 70% για εκείνους που έχουν ασκήσει ένδικα μέσα έως 31 Δεκεμβρίου 2022 και 80% για ακίνητα που καλύπτουν στεγαστικές ανάγκες. Υπάρχουν πρόσθετες μειώσεις βάσει κοινωνικών κριτηρίων, όπως για πολύτεκνους και άτομα με αναπηρία.
Αφού εγκριθεί η αίτηση, εκδίδεται πιστοποιητικό αποδοχής, και η εξόφληση μπορεί να γίνει είτε εφάπαξ με έκπτωση 10% είτε σε 60 άτοκες δόσεις, με ελάχιστη δόση τα 100 ευρώ.
Παρά την προθεσμία, το αίτημα για μεγαλύτερο χρόνο υποβολής αιτήσεων είναι ολοένα και πιο έντονο. Η Ένωση Ιδιοκτητών Ακινήτων Δωδεκανήσου ζητά μια πιο ουσιαστική παράταση και αλλαγές στο κανονιστικό πλαίσιο, υπογραμμίζοντας τις ιδιαίτερες ιδιοκτησιακές και κτηματολογικές συνθήκες της περιοχής που καθιστούν δύσκολη την εφαρμογή της ρύθμισης.
Μέχρι νέα νομοθετική παρέμβαση, η προθεσμία για την υποβολή αιτήσεων παραμένει η 11η Σεπτεμβρίου 2026, αφήνοντας ελάχιστο χρόνο στους ενδιαφερόμενους για να ολοκληρώσουν τις αιτήσεις τους.